Tue, 03 / 2020 9:52 am | helios

Viêm phế quản phổi là bệnh viêm các phế quản nhỏ,phế nang và các tổ chức xung quanh phế nang rải rác 2 phổi , làm rối loạn trao đổi khí , tắc nghẽn đường thở có thể gây suy hô hấp và tử vong. Đây là bệnh thường gặp ở trẻ em dưới 5 tuổi.

Nguyên nhân gây nên viêm phế quản phổi ở trẻ

Nguyên nhân chính là do vi khuẩn( phế cầu khuẩn ) , virus ( hợp bào hô hấp, cúm, á cúm)

Cơ chế gây viêm phổi : Các tác nhân gây viêm phổi có thể lan truyền theo nhiều đường khác nhau nhưng thường qua đường hô hấp (hít vào phổi , hay nhiễm dịch tiết từ họng bệnh nhân khác khi ho hoặc hắt hơi). Khi vào trong phổi khởi động hệ thống miễn dịch chống lại tạo ra quá trình viêm từ đó tăng tiết dịch, ứ đọng ở các phế nang , phù nề đường thở. Do thiếu oxy làm hệ hô hấp gắng sức dẫn tới tình trạng thở nhanh.

Đợt vừa rồi đi khám thì thấy những yếu tố làm làm bé dễ mắc : trẻ dưới 1 tuổi, trẻ sinh nhẹ cân ( thiếu kẽm) , trẻ suy dinh dưỡng -còi xương , trẻ không được tiêm chủng , mắc các bệnh hô hấp mạn tính : viêm họng, VA . Do khí hậu thay đổi, thay đổi môi trường sống mới hoặc môi trường ô nhiễm , khói thuốc. Trẻ hay bị dị ứng.

Dấu hiệu nhận biết viêm phổi

Giai đoạn khởi phát

Trẻ sốt tăng dần hoặc sốt cao , mệt mỏi, quấy khóc. Kèm theo dấu hiệu viêm long đường hô hấp trên : ngạt mũi, chảy nước mũi , ho. Có thể kèm rối loạn tiêu hóa mấy ngày đầu.

Giai đoạn toàn phát

– Bé biểu hiện nhiễm khuẩn rõ : sốt cao dao động hoặc hạ thân nhiệt ở trẻ , lưỡi khô, bẩn do thở nhanh.

– Ho khan hoặc ho đờm nhiều

– Thở nhanh

Trẻ dưới 2 tháng >60 lần /1 phút

2-12 tháng >50 lần /1 phút

1-5 tuổi > 40 lần /1 phút.

– Khó thở : cánh mũi phập phồng , co rút lồng ngực

– Tím ở lưỡi quanh môi đầu chi do suy hô hấp

– Nghe thấy ran ẩm nhỏ hạt một bên hoặc hai bên( Bác Sĩ ). X Quang thấy đám mờ rải rác 2 phổi chủ yếu rốn phổi cạnh tim. Công thức máu : Bạch cầu tăng cao , bạch cầu NEU tăng cao.

Cách điều trị viêm phế quản phổi ở trẻ

Trong trường hợp nặng (bé có kèm biến chứng hoặc có biểu hiện bỏ ăn , sốt cao, co giật li bì và thở nhanh ) lên cho bé đến viện. Còn đa số trường hợp nhẹ mới khởi phát lên phát hiện sớm và điều trị sớm ở nhà vì dù sao ở nhanh khỏi hơn và đỡ bị nhiễm khuẩn chéo.

Chống suy hô hấp

– Cho bé nằm nơi thật thoáng mát , yên tĩnh và nới rộng quần áo , tránh gió lùa.

– Thông thoáng đường thở hút đờm dãi ( có clip)

– Vỗ rung nong đờm cho bé lúc đói và hạn chế cho bé nằm im một tư thế lâu trận tràn dịch màng phổi

– Nếu bệnh nhân thở nhanh có dấu hiệu co thắt ( ran rít, ngáy…) khí dung cho bé bằng ventolin

Hạ sốt

Nếu trẻ sốt trên 38,5 độ hạ sốt paracetamol (10-15 mg /1 kg cân nặng /1 lần). Ngày 4-5 lần. Không quá 100 mg /1 kg cân nặng.

Dùng chống co giật nếu bé có tiền sử co giật.

Bù nước

Do bé thở nhanh nên mất nước rất nhanh, cho bé uống kèm điện giải.

Chống nhiễm khuẩn

Nếu điều trị tại nhà thì lên dùng Kháng sinh đường uống. Một trong các kháng sinh sau

– Amoxilin hoặc augmentin ( kết hợp amoxilin và acid clavunanic )

– Macrolid : azithromycin hoặc erythromycin

Nếu hơi nặng lên sùng dòng : cephalosporib thế hệ 2,3 phối kết hợp thêm 1 kháng sinh nữa.

Chú ý : Nếu nghi ngờ do tụ cầu : dùng oxacilin hoặc cloxacillin kết hợp gentamicin hoặc vancomycin.

Các sản phẩm bổ trợ

– Cho bé dùng thêm dòng long đờm ( ambroxol , brohemxim)

– Ho thảo dược ( Astex)

– Kháng leurokin ( montelukast 4 mg ) giúp bé hạn chế dày thành khí phế quản. Bé đỡ tình trạng ran ẩm, ran rít và nếu kèm theo viêm phế quản co thắt bé đỡ..

Chế độ dinh dưỡng

Ăn uống đầy đủ , ăn loãng và chia nhiều bữa.

Hướng dẫn cách phòng bệnh

– Khi mang thai phải đảm bảo sức khỏe , ăn đầy đủ dưỡng chất kiểm tra thai định kỳ , bổ sung thêm kẽm giúp bé sinh đủ cân , đủ tháng.

– Vệ sinh môi trường sạch sẽ, thông thoáng ít khói bụi và khói thuốc lá

– Cho bé bú sữa non sớm sau đẻ

– Tiêm chủng đầy đủ theo lịch. Lên tiêm mũi Hib giảm tỷ lệ viêm phổi do phế cầu. Tiêm mũi cúm giảm trẻ bị cúm.

– Phát hiện sớm , điều trị sớm.

– Chăm sóc bé kỹ lưỡng. Giải quyết ngay tình trạng suy dinh dưỡng , còi xương ở bé.

 

Bài viết cùng chuyên mục